Betalen we nu de tol?

De financiële crisis breidt zich als een olievlek over de wereld uit. Het is net alsof je een steen in een vijver gooit. De kringen die dat veroorzaakt stoppen pas als die de oevers bereiken. Maar wanneer bereikt deze financiële crisis de oever en wordt het tij gekeerd? Een vraag die zich lastig laat beantwoorden, zeker door een niet financieel deskundige zoals ik. Tegelijkertijd mogen we ons afvragen of we deze crisis niet over onszelf hebben afgeroepen. We wilden toch allemaal rijk worden door in beleggingen te stappen en massaal aandelen te kopen. En nu worden we massaal gedupeerd en betalen we de tol voor een falend systeem.

De Hype

In de 90-er jaren van de vorige eeuw werd beleggen in aandelen ook voor de gewone man een lucratieve aangelegenheid om een extra spaarcentje te vergaren. Zeker toen het ene na het andere ICT-fonds op de beurs werd geïntroduceerd. ‘The sky was the limit’, leek het wel. Maar met de millennium wisseling kwamen de eerste teleurstellingen. Organisatie met grote beloftes zoals World Online bleken eerder luchtbellen te zijn, dan toekomstgerichte of toekomstvaste bedrijven en de eerste klappen onder de beleggers vielen. We communiceerden toen nog én masse dat de schuld gezocht moest worden bij het ongebreidelde optimisme van het management van deze ICT-bedrijven. En natuurlijk zat daar een kern van waarheid in. Maar als je als beleggerswereld het accepteert dat de koers van menig beursgenoteerd ICT-bedrijf tot soms meer dan 40 X de intrinsieke waarde kan stijgen dan vraag je om problemen. Zoals gezegd, ik ben een financiële leek, maar met de BFV-methode heb ik altijd geleerd dat je geen geld kan uitgeven dat er niet is. Oh ja.., BFV staat voor Boeren Fluitjes Verstand. Het gevolg van die hype was dat er veel, ja heel veel particuliere beleggers hun spaarcenten zagen verdampen.

Kwetsbaar systeem

Maar stond die ICT-hype wel op zichzelf, waren toen al niet de eerste tekenen zichtbaar van een falend systeem. Een economisch/kapitalistisch systeem dat wordt gevoed door handel in aandelen van niet altijd even succesvolle ondernemingen. Wie controleert wie en wat is de waarde van een beursindex als we niet weten wat de bedrijfswaarde is van de genoteerde fondsen op die beurs.

De eerlijkheid moet gezegd worden dat dit systeem er wel voor gezorgd heeft dat we in het westen de meest welvarende samenlevingen kennen van de wereld, maar tegelijkertijd ervaren we nu ook de kwetsbaarheid daarvan. Ook nu dreigen weer de particuliere beleggers de dupe te worden van de crisis waarin de financiële wereld is gedompeld. En natuurlijk krijgen nu ook de institutionele beleggers en pensioenfondsen zware klappen. Maar de historie laat zien dat zij er weer het snelste bovenop zijn. Want neem van mij aan, die koersen gaan echt weer wel stijgen. Wanneer.., dat weet ik niet.

Maar terug naar die kwetsbaarheid, zonder nu de rillingen over onze ruggen te laten lopen voor de angst van staatscontrole, is het dan toch niet beter om een scherper toezicht te organiseren. Er voor te waken dat koersen niet ongebreideld kunnen stijgen zonder dat daar een zekere dekking tegenover staat. In de laatste week van september luisterde ik naar de radio en hoorde ik een ‘financieel analist’ de volgende uitspraak doen: “Ook deze crisis komen we weer te boven, en opnieuw zullen er mensen opstaan die creatieve producten verzinnen om daar geld aan te verdienen. Hebzucht is altijd al een drijfveer geweest.”

Als dat zo is, dan ben ik nog steeds voorstander van en vrije markt economie, maar wel met een beetje controle. Want blijkbaar heeft het ongebreidelde vermogen van creatieve geesten tot het creëren van de meest lucratieve beleggingsproducten er toe geleid dat we met z’n allen niet meer wisten waar we in handelden. Wat begon met de hypotheekcrisis in Amerika werd een mondiale financiële crisis die in meer dan 30 jaar niet was voorgekomen. Grote banken dreigden of dreigen om te vallen en Nationale banken doen fikse investeringen om dat te voorkomen. Wereldwijd is er voor bijna 1.000 miljard Euro aan steun verleend. Het is goed dat onze nationale banken dat kunnen. Nog beter is het als we hieruit lering trekken en het westerse financiële systeem nog een tegen het licht houden.

Transparantie in de communicatie

Tijdens een crisisperiode wordt er veel gecommuniceerd. De teneur van de berichtgeving is negatief, we gaan zware tijden tegemoet. De roep om transparantie wordt groter, maar wat is transparantie. Letterlijk betekent het doorzichtig. Je moet dus vanuit alle invalshoeken kunnen waarnemen wat organisaties van plan zijn te gaan doen, goed kunnen beoordelen wat zij hebben gedaan en kunnen controleren of datgene wat er is gezegd wordt waar gemaakt of strookt met de realiteit. Heldere en transparate communicatie is cruciaal en een strikte voorwaarde om het vertrouwen dat de westerse samenleving in ons systeem heeft verloren te herwinnen. We moeten de nieuwe hebzuchtigen niet opnieuw de kans geven om ondoorzichtige producten op de markt te zetten, maar eerst en vooral de transparantie van de communicatie en de daaronder liggende doelen en doelstellingen controleren.

Tot slot, met doemdenken bereiken we niks, dan zitten we over een jaar nog te navelstaren. Laten we onze lessen leren, onze handen uit de mouwen steken, duidelijk communiceren en elkaar de waarheid vertellen, maar bovenal laten we vooral weer gaan werken aan een welvarender wereld. Stop je geld niet in een ouwe sok, maar geef het uit aan verantwoorde zaken. Dan steun je de economie en komen we weer tot normale proporties. We zitten in de herfst en gaan de winter tegemoet, een periode om depressies weg te werken en daarna wordt het weer lente. Als leek denk ik dat we een prachtige lente krijgen, dat de financiële wereld zijn rust hervindt, dat we beter leren te communiceren en dat de toekomst altijd meer in petto heeft dan het verleden, want daar kan je echt niks meer aan veranderen.

Stuur door naar een relatie

Reageer

(zal niet zichtbaar zijn)

Als u uw reactie geplaatst heeft kunt u de reactie nog 30 minuten aanpassen. Klik hiervoor op "Bewerk reactie".

Vorige artikel:
Volgende artikel:

Laatste reacties